جمال الدين محمد الخوانساري

150

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

5638 ستّ من قواعد الدّين ، اخلاص اليقين ، ونصح المسلمين ، وإقامة الصّلوة ، وإيتاء الزّكوة ، وحجّ البيت ، والزّهد في الدّنيا . شش چيزست كه از قاعده‌هاى دين است ، خالص گردانيدن يقين ، وخالص بودن با مسلمانان ، وبر پاى داشتن نماز ، ودادن زكاة ، وحجّ خانه ، وبىرغبتى در دنيا ، يعنى اين شش چيز از أركان دين‌اند وبناى دين بر آنهاست كه اگر اخلال بيكى از آنها بشود دين خراب شود واتيان بباقي شرايع آن سودى ندهد ومراد به « خالص گردانيدن يقين » خالص گردانيدن يقين است در آنچه يقين بآن بايد از عقايد دين از شائبهء شكّ وشبهه بالكلية ، يا از شائبهء تقليد نيز واين كه از روى محض دليل وبرهان باشد ، ومراد به « خالص بودن با مسلمانان » صاف بودن با ايشانست واين كه با ايشان بنفاق ودوروئى سلوك نكند ، وممكن است كه « نصح » بمعنى خالص بودن نباشد بلكه بمعنى نصيحت كردن باشد يعنى موعظه وپند گفتن ايشان بأمر بمعروف ونهى از منكر . ومراد به « پاى داشتن نماز » مداومت بر واجبيهاى آن با محافظت بر أوقات وشرايط وآداب آنهاست ، و « از أركان بودن دادن زكاة وحجّ خانهء خدا » هر يك در وقتي است كه شرايط وجوب آن بعمل آمده باشد ، ومراد به « بي رغبتي در دنيا » اينست كه حرص زيادى بر آن نباشد كه بسبب آن مشغول گردد از بعضي فرايض وواجبات . 5639 سوء الخلق نكد العيش وعذاب النّفس . بدى خوى تيرگى زندگانيست وعذاب نفس ، يعنى زندگانى را بر صاحب خود تيره مىگرداند وهميشه أو را در رنج وتعب دارد ، ومراد به « عذاب نفس » نيز تأكيد سابق است واين كه سبب اين مىگردد كه صاحب آن همواره در شكنجهء رنج وتعبى باشد كه بسبب بدخوئى خود مىكشد ، وممكن است كه مراد بآن عذاب وعقاب أخروي باشد .